Burundi: Mateso ya kitaratibu kwa wanahabari huru, mwanahabari Sandra Muhoza Alengwa

SOS Media Burundi

Ngozi, Februari 20, 2026 – Ofisi ya mwendesha mashtaka katika Mahakama ya Rufaa ya Ngozi, kaskazini mwa taifa hilo dogo la Afrika Mashariki, inaomba uthibitisho wa kifungo cha miaka minne jela kwa mwanahabari Sandra Muhoza, ishara ya uhuru wa vyombo vya habari nchini Burundi. Mashtaka hayo, yanayohusiana na kudhoofisha usalama wa taifa na matamshi ya kikabila, ni kwa mujibu wa waangalizi, sehemu ya kampeni ya kweli ya unyanyasaji wa mahakama dhidi ya waandishi wa habari huru.

Kwa mujibu wa taarifa zilizokusanywa uwanjani hapo, ofisi ya mwendesha mashitaka imeiomba Mahakama ya Rufani isitimize kwa ukamilifu hukumu iliyotolewa na Mahakama Kuu Ngozi, ambapo Sandra Muhoza alikuwa tayari ametiwa hatiani kwa maneno yaliyoonekana kuwa ya matusi na nyeti ya kikabila.

Upande wa utetezi unalaani ungamo uliopatikana kwa kulazimishwa

Sandra Muhoza na mawakili wake wanapinga tuhuma zote. Wanadai kwamba kukiri kuhusishwa kwake kulipatikana kwa kulazimishwa wakati wa mahojiano ya usiku katika Huduma ya Kitaifa ya Ujasusi katika mji mkuu wa kiuchumi, Bujumbura. Upande wa utetezi unadai kuachiliwa kwake mara moja na kuachiliwa.

Wananchi wengi waliohudhuria kikao hicho walikashifu unyanyasaji usio na uwiano na ulengwa wa mahakama, wakilaani hali ya hofu na vitisho ambayo inaelemea vyombo vyote vya habari huru nchini.

Kesi inayotokana na ubadilishanaji wa WhatsApp

Sandra Muhoza, mwandishi wa chombo huru cha habari cha La Nova Burundi, alikamatwa Machi 2024 na awali alizuiliwa katika Gereza Kuu la Mpimba kabla ya kuhamishiwa Ngozi. Mashtaka hayo yanahusiana na maoni yaliyobadilishwa katika kikundi cha WhatsApp kwa waandishi wa habari wa ndani. Akiwa tayari amehukumiwa mwezi Desemba 2024 hadi miezi 21 jela kwa ujumbe ulioshirikiwa na kundi hili, amekuwa ishara ya shinikizo la mahakama na kisiasa lililotolewa kwa vyombo vya habari huru nchini Burundi.

Jukumu la msamaha wa Rais

Rais Évariste Ndayishimiye

Kesi hii inaonyesha muktadha ambapo waandishi wa habari wa Burundi wanakabiliwa na shinikizo la mara kwa mara la kisiasa na kimahakama, na ambapo mfumo wa haki unaonekana kutumika kukandamiza uandishi wa habari huru na kutisha sauti za wakosoaji.

Kwa Sandra Muhoza, vita vya kisheria vinaendelea. Hukumu hii ni sehemu ya hali iliyoenea ya vitisho dhidi ya waandishi wa habari nchini Burundi, ambapo waandishi wengine watano walikamatwa hivi karibuni mjini Bujumbura katika mazingira ambayo yanachukuliwa kuwa ya kiholela. Watatu kati yao walizuiliwa kwa zaidi ya saa nane katika ofisi za kijasusi, huku wengine wawili wakikaa kwa siku mbili kwenye seli kwenye jengo la utawala kaskazini mwa jiji. Mmoja wa wawili hao, mhudumu wa kamera, ni mama anayenyonyesha ambaye alitenganishwa na mtoto wake kwa zaidi ya siku mbili, na hivyo kuzua hasira miongoni mwa familia na mashirika ya kutetea haki za binadamu.