Buhumuza: Kipindupindu na msongamano wa watu unatishia kambi ya Wakimbizi ya Busuma

SOS Médias Burundi

Ruyigi, Desemba 19, 2025 – Kambi ya wakimbizi ya Busuma, iliyoko kwenye kilima cha jina moja katika wilaya ya Ruyigi, mkoa wa Buhumuza (mashariki mwa Burundi), inakabiliwa na janga la kipindupindu. Tangu wakimbizi hao wawasili, zaidi ya kesi 30, ikiwa ni pamoja na kifo kimoja, zimerekodiwa. Hali hiyo inachangiwa na msongamano wa watu, usafi duni na miundombinu duni.

Habari hii imethibitishwa Alhamisi hii na Ofisi ya Kitaifa ya Ulinzi wa Wakimbizi (ONPRA) wakati wa ziara ya kutembelea eneo lililofanywa na mkuu wa mkoa, Salvator Bigirimana, akiambatana na wafanyikazi wa maendeleo.

“Tunazindua ombi la msaada wa dharura. Kambi hiyo, ambayo awali iliundwa kwa ajili ya watu 20,000, tayari inawahifadhi zaidi ya wakimbizi 30,000,” alisema Bw. Bigirimana.

Wakimbizi hao waliangazia matatizo kadhaa: magonjwa yanayohusiana na hali duni ya usafi, uhaba wa chakula, ukosefu wa maji ya kunywa, makazi duni na blanketi, na vyoo duni.

Katika mkoa wa Bujumbura, magharibi mwa nchi, mamlaka ya afya pia ilithibitisha kesi 46 za kipindupindu katika kituo cha wakimbizi cha Kongo huko Gatumba, karibu na mpaka na DRC.

Tangu mwanzoni mwa mwezi huu, Burundi imechukua zaidi ya wakimbizi 70,000 wa Kongo, wakiwemo zaidi ya 30,000 huko Busuma, waliokimbia ghasia katika jimbo la Kivu Kusini, ambako jeshi la Kongo likisaidiwa na wanajeshi wa Burundi na wanamgambo wa Wazalendo, wanapambana na waasi wa M23. Kundi la M23

likiwa limeanzishwa tena mwaka 2021 na linajumuisha Watutsi wengi wa Kongo, sasa linadhibiti maeneo kadhaa ya kimkakati katika Kivu Kaskazini na Kusini. Kinshasa inaishutumu Kigali kwa kutoa msaada wa kijeshi kwa vuguvugu hilo, huku Rwanda ikishutumu uungaji mkono wa DRC na Burundi kwa FDLR, kundi la Wahutu wa Rwanda waliojihami waliohusika katika mauaji ya kimbari ya Watutsi mwaka 1994.

Shutuma hizi mtambuka zinaendelea licha ya makubaliano ya Washington, yaliyotiwa saini chini ya upatanishi wa Marekani. Kigali inaendelea kukanusha uungwaji mkono wowote wa moja kwa moja kwa M23, ikipuuzilia mbali ripoti za wataalamu wa Umoja wa Mataifa kuwa ni “uzushi”, ambao wanakadiria idadi ya wanajeshi wa Rwanda wanaopigana pamoja na waasi kati ya 5,000 na 7,000.

M23 sasa ni sehemu ya Muungano wa Mto Kongo (AFC), unaoongozwa na Corneille Nangaa, rais wa zamani wa Tume Huru ya Kitaifa ya Uchaguzi ya Kongo (CENI), ambaye anatetea taifa la shirikisho nchini DRC.

Kwa upande wake, Burundi imetuma zaidi ya wanajeshi 10,000 katika eneo la Kivu Kusini kusaidia kundi la FARDC na wanamgambo wa Wazalendo wanaoshirikiana na serikali ya Kongo.