Burunga: Kati ya Maisha na Hatari, Jamii Zinazoishi Kando ya Ziwa Tanganyika Wakabiliana na mashambulio ya wanyama pori.

SOS Médias Burundi

Bujumbura, Aprili 28, 2026 — Katika mkoa wa Burunga, kusini mwa taifa hilo dogo la Afrika Mashariki, hasa katika mwambao wa Ziwa Tanganyika huko Nyanza-Lac na karibu na Rumonge, jamii zinaishi katika hali ya ukosefu wa usalama kutokana na kuwepo kwa wanyama pori. Mashambulizi ya mamba na viboko yanaongezeka na hivyo kuhatarisha wakazi wanaotegemea ziwa hilo kila siku kujikimu kimaisha.

Katika mwambao wa Ziwa Tanganyika, kila siku inaweza kugeuka kuwa janga. Huko Nyanza-Lac, katika mkoa wa Burunga, wakazi sasa wanaishi kwa hofu ya mara kwa mara: hofu ya kushambuliwa na mamba au kiboko wakati wa kufanya kazi rahisi zaidi za kila siku.

Jumanne jioni, Aprili 21, 2026, kwenye kilima cha Rimbo, kijana mwenye umri wa miaka 18 aliponea chupuchupu kifo baada ya kushambuliwa kikatili na mamba alipokuwa akikata nyasi kulisha mifugo, mwendo wa saa kumi na mbili jioni.

Kulingana na mashuhuda kadhaa katika eneo la tukio, mwathiriwa alikuwa karibu na ukingo wa mto wakati mamba alipotokea ghafla na kumkamata kwa nguvu. Wakihamasishwa na kilio chake, wakaazi wa eneo hilo walikimbilia eneo la tukio na, kwa kupiga kelele, waliweza kumtisha mnyama huyo, ambaye alitoa mawindo yake. Kijana huyo aliyejeruhiwa vibaya miguuni na ubavuni, alikimbizwa katika Hospitali ya Wilaya ya Nyanza-Lac, ambako amelazwa kwa wagonjwa mahututi. Hali yake bado ni mbaya lakini tulivu, kulingana na vyanzo vya ndani.

Mamlaka ya eneo la Rimbo ilithibitisha tukio hilo na kupongeza mwitikio wa haraka wa wakaazi, bila ambayo matokeo yangeweza kuwa mabaya.

Msururu wa mashambulizi yanayozidi kutia wasiwasi

Mkasa huu si tukio la pekee. Wiki mbili zilizopita, kijana mwingine alijeruhiwa vibaya katika eneo hilo baada ya shambulio la kiboko. Hivi majuzi, wavuvi, wanawake na watoto wakichota maji pia walikumbana na wanyama wakali katika tarafa za Nyanza na Rumonge.

Ongezeko hili linasababisha wasiwasi mkubwa miongoni mwa wakazi wa eneo hilo, ambao wanashutumu ukosefu wa usalama ambao umekuwa jambo la kila siku katika mwambao wa ziwa hilo.

Shinikizo la mazingira linalozidi kuonekana

Zaidi ya ajali hizo, wakazi pia wanataja uharibifu wa mazingira kama sababu inayozidisha. Uharibifu wa makazi asilia, ukaaji wa kingo za mito, na upanuzi wa shughuli za binadamu unapunguza nafasi za kuishi za wanyamapori, na kuongeza uwezekano wa kukutana hatari kati ya wanadamu na wanyama.

Utegemezi muhimu kwenye ziwa

Licha ya hatari, wale wanaoishi kando ya ufuo wake mara nyingi hawana njia mbadala. Ziwa Tanganyika bado ni chanzo chao kikuu cha maji, uvuvi na shughuli za kilimo. Ukosefu wa miundombinu ya maji ya kunywa na maeneo salama bado unawalazimu wanawake na watoto kujiweka katika hatari kila siku, wakati mwingine mapema asubuhi au usiku sana.

Bado suluhisho mdogo

Mamlaka za mitaa zinahimiza tahadhari, lakini kwa msingi, hatua bado hazitoshi. Wakazi wanaomba suluhu madhubuti, ikiwa ni pamoja na vituo vya maji salama, uendelezaji wa maeneo yaliyohifadhiwa, na kuimarishwa kwa hatua za kuzuia.

Katika mkoa wa Burunga, Ziwa Tanganyika bado ni chanzo muhimu cha maisha na chanzo cha hatari kwa jamii zinazoishi kando ya mwambao wake.